? Έχω μια απορία!
Κάθε ερώτηση ή απορία έχει σημασία! Οι ερωτήσεις μας βοηθούν να ψάχνουμε και οι απαντήσεις από ανθρώπους, που γνωρίζουν χρήσιμες, επιστημονικές πληροφορίες, μας βοηθούν να μαθαίνουμε. Εδώ μπορείς να βρεις απαντήσεις σε απορίες που έχουν πολλά παιδιά – και ίσως κι εσύ- σχετικά με την περίοδο!.
09:41
Γιατί χρειάζεται να ξέρω για την περίοδο;
Πότε μπορεί να ξεκινήσει η περίοδος;
Έχω ακούσει ότι τα συναισθήματα είναι πολύ έντονα και αλλάζουν συνέχεια όταν έχεις περίοδο. Είναι αλήθεια;
Ποιο προϊόν περιόδου είναι πιο ασφαλές να χρησιμοποιήσω;
Αν ένα κορίτσι έχει περίοδο κάθε τρεις μήνες, είναι φυσιολογικό;
Είναι αλήθεια ότι η σοκολάτα θα με κάνει να νιώσω καλύτερα αν πονάω στην περίοδο;
Η διατροφή βοηθάει με τους πόνους της περιόδου;
Όταν ένα κορίτσι έχει περίοδο, το καταλαβαίνουν οι άλλοι;
Όχι, τις περισσότερες φορές, οι άλλοι δεν μπορούν να καταλάβουν όταν ένα κορίτσι έχει περίοδο. Η περίοδος είναι μια προσωπική εμπειρία, και τα προϊόντα περιόδου, όπως οι σερβιέτες, βοηθούν ένα κορίτσι να συνεχίσει κανονικά τη μέρα του. Να θυμάσαι πως η περίοδος είναι μια φυσιολογική διαδικασία και ένας σημαντικός δείκτης υγείας του σώματος. Γι’ αυτό και δεν υπάρχει κανένας λόγος να ντρέπεται ένα κορίτσι αν κάποιος καταλάβει ότι έχει περίοδο ή αν θέλει να κάνει κάποια ερώτηση σχετικά με αυτήν.
Μπορεί ένα κορίτσι να κάνει γυμναστική όταν έχει περίοδο; Μήπως τρέξει περισσότερο αίμα;
Ναι, ένα κορίτσι μπορεί άνετα να κάνει γυμναστική όταν έχει περίοδο. Μάλιστα, η σωματική δραστηριότητα συχνά βοηθά να νιώσει καλύτερα, καθώς μπορεί να μειώσει τις κράμπες, να βελτιώσει τη διάθεση και να αυξήσει τα επίπεδα ενέργειας. Η ελαφριά/ήπια άσκηση, όπως το περπάτημα, οι διατάσεις, η γιόγκα ή και τα αθλήματα, είναι ασφαλής και κατά τις ημέρες της περιόδου.
Η άσκηση δεν αυξάνει, συνήθως, τη ροή της περιόδου. Μπορεί να φαίνεται σαν να υπάρχει περισσότερο αίμα, αλλά αυτό οφείλεται στην κίνηση του σώματος.
Κάθε σώμα είναι διαφορετικό! Είναι σημαντικό ένα κορίτσι να ακούει το σώμα του: αν νιώθει ότι θέλει να ασκηθεί, μπορεί να το κάνει, ενώ αν χρειάζεται ξεκούραση, είναι απολύτως εντάξει να ξεκουραστεί.
Το σημαντικό είναι να βρίσκει τι το βοηθά περισσότερο ώστε να νιώθει καλά.
Οι συμμαθήτριές μου λένε ότι πονάνε όταν έχουν περίοδο. Μήπως υπερβάλλουν;
Κατά την περίοδο, το σώμα παράγει ουσίες που λέγονται προσταγλανδίνες. Αυτές βοηθούν τη μήτρα να αποβάλει την εσωτερική της επένδυση που λέγεται ενδομήτριο, αλλά προκαλούν και συσπάσεις («σφιξίματα»), οι οποίες μπορεί να δημιουργήσουν πόνο χαμηλά στην κοιλιά ή στη μέση. Ορισμένα κορίτσια μπορεί επίσης να έχουν πονοκεφάλους, ναυτία ή να νιώθουν κούραση.
Το πόσο πονάει το κάθε κορίτσι είναι διαφορετικό: κάποια νιώθουν ελαφριά ενόχληση, ενώ άλλα μπορεί να δυσκολεύονται ακόμη και να πάνε στο σχολείο. Είναι σημαντικό να αναγνωρίζουμε ότι ο πόνος της περιόδου είναι πραγματικός και να δείχνουμε κατανόηση σε κάθε κορίτσι που λέει ότι πονάει.
Μπορεί να μην μπορώ να βγάλω το ταμπόν αν το σχοινάκι μπει στον κόλπο;
Καταρχάς να ξέρεις ότι η επιλογή και η ασφαλής χρήση του ταμπόν θα πρέπει να συζητείται πρώτιστα με επαγγελματία υγείας (γυναικολόγο ή παιδίατρο εφηβικής ιατρικής). Το ταμπόν τοποθετείται μέσα στο σώμα και χρειάζεται να χρησιμοποιείται σωστά.
Εφόσον χρησιμοποιείς ταμπόν, να ξέρεις πως αυτό δεν μπορεί να χαθεί μέσα στο σώμα. Ο κόλπος καταλήγει στον τράχηλο, ο οποίος λειτουργεί σαν «πόρτα», οπότε το ταμπόν δεν μπορεί να περάσει πιο μέσα ούτε να μετακινηθεί κάπου αλλού.
Στη σπάνια περίπτωση που το κορδονάκι που υπάρχει ραμμένο στο ταμπόν μπει μέσα στον κόλπο ή κοπεί, το ταμπόν παραμένει στη θέση του και μπορεί να αφαιρεθεί προσεκτικά.
Μπορεί ο πρωταθλητισμός να καθυστερήσει την εμμηναρχή;
Υπάρχουν έρευνες που δείχνουν ότι σε ορισμένα κορίτσια που κάνουν πολύ έντονη και συστηματική άσκηση, η πρώτη περίοδος μπορεί να εμφανιστεί λίγο αργότερα.
Αυτό συμβαίνει πιο συχνά σε αθλήτριες που προπονούνται εντατικά ή έχουν πολύ χαμηλά επίπεδα σωματικού λίπους. Το σώμα χρειάζεται μια ορισμένη ποσότητα ενέργειας και λίπους για να παράξει τις απαραίτητες ορμόνες που ρυθμίζουν τον εμμηνορρυσιακό κύκλο. Όταν ένα κορίτσι γυμνάζεται πολύ και δε λαμβάνει αρκετή ενέργεια από το φαγητό ή δεν ξεκουράζεται αρκετά το σώμα μπορεί να «καθυστερήσει» κάποιες από τις σωματικές αλλαγές που πραγματοποιούνται στην εφηβεία. Όταν, όμως, το σώμα ξεκουράζεται και λαμβάνει την ενέργεια που χρειάζεται, τότε και η περίοδος και ο εμμηνορρυσιακός κύκλος ρυθμίζονται και λειτουργούν κανονικά.
Έχουν και τα αγόρια κάτι σαν περίοδο, και γι’ αυτό έχουν νεύρα κάποιους μήνες;
Και τα αγόρια έχουν ορμόνες στο σώμα τους, όπως η τεστοστερόνη. Οι ορμόνες αυτές αλλάζουν, όμως αυτές οι αλλαγές δεν ακολουθούν τόσο έντονες μεταβολές κάθε μήνα, όπως παρατηρείται με τον εμμηνορρυσιακό κύκλο και την περίοδο στα κορίτσια.
Τα επίπεδα της τεστοστερόνης μπορεί να αλλάζουν μέσα στην ίδια μέρα. Συνήθως είναι υψηλότερα το πρωί και χαμηλότερα το βράδυ. Μπορεί επίσης να αλλάζουν ανάλογα με το πόσο καλά κοιμάται ένα αγόρι ή ένας άντρας, το αν έχει άγχος, αν αθλείται κτλ. Αυτές οι αλλαγές μπορεί να επηρεάζουν την ενέργεια και τα συναισθήματα, αλλά δεν μπορούμε να πούμε ότι και τα αγόρια έχουν «περίοδο».
Όταν κάποια φοράει εσώρουχο περιόδου, πρέπει να βάλλει από πάνω και σερβιέτα;
Όχι, δεν χρειάζεται να χρησιμοποιηθεί και σερβιέτα μαζί με το εσώρουχο περιόδου. Το εσώρουχο περιόδου είναι φτιαγμένο έτσι ώστε να απορροφά μόνο του το αίμα της περιόδου, λειτουργεί δηλαδή σαν να έχει ήδη τη δική του σερβιέτα!
Είναι περίεργο που φοβάμαι την περίοδο;
Αρχικά είναι πολύ σημαντικό να μοιράζεσαι αυτό το φόβο σου. Δεν είναι καθόλου περίεργο να νιώθεις έτσι. Πολλά κορίτσια νιώθουν άγχος, νευρικότητα ή ακόμα και φόβο πριν την πρώτη τους περίοδο ή όπως το λέμε επιστημονικά, την εμμηναρχή.
Η περίοδος, αποτελεί μια νέα σημαντική αλλαγή στο σώμα και είναι φυσικό οι αλλαγές που μας συμβαίνουν να μας μπερδεύουν, να μας προβληματίζουν ή να μας ανησυχούν. Κάποια κορίτσια αναρωτιούνται αν θα πονέσουν, αν θα λερωθούν ή τι θα γίνει αν η πρώτη περίοδος τους έρθει «ξαφνικά»! Μερικά νιώθουν επίσης ανασφάλεια επειδή δεν ξέρουν ακριβώς πότε θα συμβεί ή πώς θα νιώσουν. Όλα αυτά τα συναισθήματα είναι φυσιολογικά!
Για να νιώσεις πιο ήρεμη, βοηθά να γνωρίζεις τι είναι η περίοδος και πώς λειτουργεί, να ενημερώνεσαι από αξιόπιστες πηγές και να μιλάς με έναν ενήλικα που εμπιστεύεσαι ή με έναν/ μία επαγγελματία υγείας (γυναικολόγο ή παιδίατρο εφηβικής ιατρικής). Πολλά κορίτσια νιώθουν μεγαλύτερη σιγουριά όταν είναι προετοιμασμένα και ξέρουν πώς να χρησιμοποιούν τα προϊόντα περιόδου.
Τα ζώα έχουν περίοδο;
Πολύ λίγα ζώα έχουν περίοδο με τον τρόπο που συμβαίνει στους ανθρώπους. Η περίοδος ή όπως το λέμε, πιο επιστημονικά, η έμμηνος ρύση, συμβαίνει όταν το εσωτερικό περίβλημα της μήτρας, που λέγεται ενδομήτριο, αποβάλλεται από το σώμα επειδή δεν υπάρχει εγκυμοσύνη. Εκτός από τους ανθρώπους, αυτό συμβαίνει και σε μερικά άλλα πρωτεύοντα θηλαστικά, όπως οι χιμπατζήδες, οι μπονόμπο καθώς και σε μερικά μαϊμουδάκια. Συμβαίνει επίσης σε μερικά είδη νυχτερίδων, ποντικιών και ελεφάντων!
Τα περισσότερα θηλαστικά, όπως τα σκυλιά, οι γάτες και οι αγελάδες δεν έχουν περίοδο αλλά κάτι που ονομάζεται οιστρικός κύκλος. Αυτό σημαίνει ότι το ενδομήτριο, αντί να βγαίνει από το σώμα, απορροφάται. Η αιμορραγία που μπορεί να έχουμε δει ότι έχει μερικές φορές το χρόνο το σκυλάκι μας δεν είναι, λοιπόν, περίοδος όπως συμβαίνει στον άνθρωπο αλλά μέρος του οιστρικού τους κύκλου.