Έχω μια απορία

Έχω μια απορία

Κάθε ερώτηση ή απορία είναι σημαντική!
Η αναζήτηση της έγκυρης και επιστημονικά τεκμηριωμένης πληροφόρησης γύρω από το θέμα της υγείας και της υγιεινής της περιόδου συμβάλλει στην καλύτερη κατανόηση και διαχείρισή της.
Εδώ μπορείτε να βρείτε απαντήσεις σε συχνές απορίες που έχουν εκφράσει πολλοί γονείς γύρω από την περίοδο. Ίσως κάποιες από αυτές να αποτελούν και δικές σας απορίες!

Μπορώ να απαντήσω στις απορίες σας και ελπίζω οι απαντήσεις να σας βοηθήσουν στην ενημέρωση και καθοδήγηση των παιδιών σας!

Επίλεξε κατηγορία

Ένα κορίτσι έχει, κατά μέσο όρο, την πρώτη του περίοδο στα 12,5 έτη. Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις, η πρώτη περίοδος μπορεί να εμφανιστεί νωρίτερα ή αργότερα, συνήθως μεταξύ 10 και 15 ετών. Για τον λόγο αυτό, είναι σκόπιμο η ενημέρωση για την έμμηνο ρύση να έχει προηγηθεί, ώστε το κορίτσι να είναι κατάλληλα προετοιμασμένο. Μια τέτοια συζήτηση δεν χρειάζεται να γίνει μόνο μία φορά, αλλά μπορεί να αναπτύσσεται σταδιακά, ανάλογα με την ηλικία και τις ανάγκες του κοριτσιού. Μέσα από αυτές τις συζητήσεις, το κορίτσι μπορεί να κατανοήσει τι είναι η περίοδος, γιατί συμβαίνει και τι μπορεί να περιμένει, ώστε να μειωθούν συναισθήματα φόβου, αμηχανίας ή ανασφάλειας που ενδέχεται να εμφανιστούν με την εμμηναρχή. Οι συζητήσεις για την έμμηνο ρύση είναι σημαντικές και για τα αγόρια και συνιστάται να ξεκινούν από νωρίς, ακόμη και από την παιδική ηλικία, παρόλο που δεν βιώνουν τα ίδια περίοδο, καθώς συμβάλλουν στη ορθή κατανόηση του θέματος και ενισχύουν το σεβασμό και την ενσυναίσθηση προς το άλλο φύλο.
Η πεποίθηση ότι η ενημέρωση γύρω από τον εμμηνορρυσιακό κύκλο αποτελεί αποκλειστικά καθήκον της μητέρας είναι αρκετά διαδεδομένη. Στην πραγματικότητα, όμως, και οι δύο γονείς μπορούν να αναλάβουν την ενημέρωση της κόρης τους σχετικά με την περίοδο. Όταν και οι πατέρες συμμετέχουν σε αυτές τις συζητήσεις, αναδεικνύεται ότι η περίοδος αποτελεί φυσιολογικό μέρος της ζωής, μειώνεται η αμηχανία γύρω από το θέμα και ενισχύεται η εμπιστοσύνη μεταξύ παιδιού και γονέων. Η συμμετοχή των πατέρων μπορεί επίσης να συμβάλει στη διαμόρφωση της αντίληψης ότι η περίοδος δεν είναι ένα «αποκλειστικά γυναικείο θέμα», αλλά μια φυσιολογική βιολογική διαδικασία για την οποία είναι χρήσιμο να υπάρχει ενημέρωση και κατανόηση από όλους. Οι γονείς μπορούν να συνεργαστούν, ώστε να παρέχουν σαφείς και επιστημονικά τεκμηριωμένες πληροφορίες, να απαντούν σε ερωτήσεις και να δείχνουν ότι αισθάνονται άνετα να συζητούν για το θέμα. Ακόμη και μικρές πρακτικές ενέργειες, όπως η αγορά προϊόντων περιόδου ή η συζήτηση για πιθανά συμπτώματα που μπορεί να αντιμετωπίζει η κόρη τους, μπορούν να συμβάλουν ώστε η έφηβη να αισθάνεται ότι και οι δύο γονείς το στηρίζουν, το κατανοούν και το φροντίζουν.
Μια τέτοια αντίδραση μπορεί να υποδηλώνει ότι για τον γιο σας η περίοδος έχει συνδεθεί με κάτι «βρώμικο» ή με ένα θέμα που δεν πρέπει να συζητείται ανοιχτά, αλλά να παραμένει κρυφό. Ωστόσο, τέτοιες αντιδράσεις μπορούν να αποτελέσουν μια καλή ευκαιρία για συζήτηση και ενημέρωση. Μπορείτε να αποτελέσετε παράδειγμα προς μίμηση, μιλώντας με φυσικότητα για την περίοδο και δείχνοντας ότι πρόκειται για μια φυσιολογική βιολογική διαδικασία που δεν πρέπει να προκαλεί ντροπή ή αμηχανία. Παράλληλα, μπορείτε να του εξηγήσετε ότι η έμμηνος ρύση δεν είναι κάτι κακό ή ντροπιαστικό, αλλά αποτελεί ένδειξη ότι το σώμα μιας έφηβης αναπτύσσεται φυσιολογικά.

Η έμμηνος ρύση αποτελεί φυσιολογική βιολογική διαδικασία που αφορά περίπου το μισό του παγκόσμιου πληθυσμού. Ένα αγόρι μπορεί να μην βιώνει το ίδιο την εμπειρία της περιόδου, ωστόσο είναι πολύ πιθανό να έχει φίλες, συμμαθήτριες, μέλη της οικογένειας ή μελλοντικά συναδέλφους που έχουν περίοδο. Η κατανόηση αυτής της εμπειρίας συμβάλλει στη διαμόρφωση στάσεων σεβασμού, κατανόησης και ενσυναίσθησης απέναντι στα κορίτσια και τις γυναίκες. Παράλληλα, η περίοδος αποτελεί βασική λειτουργία του ανθρώπινου αναπαραγωγικού συστήματος. Συνδέεται με τον τρόπο με τον οποίο το σώμα προετοιμάζεται για μια πιθανή εγκυμοσύνη. Η κατανόηση του εμμηνορρυσιακού κύκλου είναι σημαντική όχι μόνο για ζητήματα γονιμότητας και οικογενειακού προγραμματισμού, αλλά και για τη συνολική υγεία. Η γνώση του τρόπου λειτουργίας του εμμηνορρυσιακού κύκλου βοηθά τα κορίτσια και τις γυναίκες να παρακολουθούν την υγεία τους, να αναγνωρίζουν εγκαίρως πιθανές αλλαγές ή προβλήματα και να απευθύνονται, όταν χρειάζεται, σε επαγγελματίες υγείας. Για τον λόγο αυτό, είναι σημαντικό και τα αγόρια να ενημερώνονται γύρω από αυτά τα ζητήματα. Ως μελλοντικοί άνδρες, σύντροφοι, φίλοι ή γονείς, η γνώση και η κατανόηση της περιόδου μπορούν να συμβάλουν στη διαμόρφωση υγιών διαπροσωπικών σχέσεων που βασίζονται στον σεβασμό και την υπευθυνότητα. 

Ο κόλπος δεν χρειάζεται καθαρισμό με ειδικά προϊόντα ή εσωτερικές πλύσεις. Πρόκειται για ένα όργανο που καθαρίζεται φυσικά μέσω των εκκρίσεών του. Η χρήση ειδικών προϊόντων μπορεί να προκαλέσει ερεθισμούς ή να διαταράξει τη φυσιολογική χλωρίδα του κόλπου. Για την καθημερινή υγιεινή συνιστάται ο καθαρισμός του εξωτερικού μέρους, δηλαδή του αιδοίου, με νερό και ένα ήπιο σαπούνι χωρίς άρωμα, κατά προτίμηση με ουδέτερο pH. Επιπλέον, οι εσωτερικές πλύσεις, όταν δεν συνιστώνται ρητά από γιατρό, μπορεί να είναι επιβλαβείς για την υγεία του κόλπου.

Το σύνδρομο τοξικού σοκ (TSS) είναι μια πολύ σπάνια αλλά σοβαρή βακτηριακή λοίμωξη, η οποία μπορεί να σχετίζεται με παρατεταμένη χρήση του προϊόντος (συνήθως πάνω από 8 ώρες). Ωστόσο, τα ταμπόν θεωρούνται ασφαλή όταν χρησιμοποιούνται σωστά. Είναι σημαντικό να αλλάζονται τακτικά (κάθε 4–6 ώρες), να επιλέγεται το κατάλληλο μέγεθος απορροφητικότητας και να τηρούνται βασικοί κανόνες υγιεινής κατά την τοποθέτηση και την αφαίρεσή τους, όπως το πλύσιμο των χεριών. Επιπλέον, ως γονείς, και εφόσον χρειάζεται, με την καθοδήγηση του γυναικολόγου, μπορείτε να ενημερώσετε τα κορίτσια για τη σωστή χρήση των προϊόντων περιόδου. 

Η χρήση ταμπόν είναι γενικά ασφαλής, εφόσον γίνεται σωστά και τηρούνται οι βασικοί κανόνες υγιεινής. Ωστόσο επειδή είναι προϊόν εσωτερικής χρήσης, η τοποθέτηση και η αφαίρεσή του μπορεί να είναι δύσκολη για μερικά κορίτσια, ειδικά σε μικρότερες ηλικίες και για τον λόγο αυτό, είναι προτιμότερο να χρησιμοποιηθεί αρχικά κάποιο άλλο προϊόν περιόδου. Σε κάθε περίπτωση, για την ασφαλή χρήση του συνιστάται η καθοδήγηση από επαγγελματία υγείας (π.χ. γυναικολόγο ή παιδίατρο εφηβικής ιατρικής). 

Είναι συνηθισμένο οι γονείς να αναρωτιούνται αν οι απουσίες από το σχολείο κατά τη διάρκεια της περιόδου είναι υπερβολικές ή προσχηματικές. Ωστόσο, τα συμπτώματα της περιόδου είναι πραγματικά και, ιδιαίτερα τα πρώτα χρόνια μετά την εμμηναρχή, μπορεί να επηρεάζουν σημαντικά την καθημερινότητα των κοριτσιών. Συμπτώματα όπως κράμπες στην κοιλιά, πόνος στη μέση ή στην πλάτη, ευαισθησία στο στήθος, πονοκέφαλος ή ακόμη και ναυτία μπορεί να εμφανιστούν κατά τη διάρκεια της περιόδου. Πολλά κορίτσια αναφέρουν ορισμένα από αυτά τα συμπτώματα, τα οποία συνήθως είναι ήπια και δεν επηρεάζουν ιδιαίτερα την καθημερινότητά τους. Αν, όμως, ο πόνος ή άλλα συμπτώματα είναι τόσο έντονα ώστε να επηρεάζουν την καθημερινότητα μιας έφηβης ή να την αναγκάζουν να διακόπτει τις δραστηριότητές της, συνιστάται η αναζήτηση ιατρικής αξιολόγησης και καθοδήγησης. Τέλος, είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι κάθε κορίτσι και κάθε γυναίκα βιώνει την περίοδο και τα συμπτώματά της με διαφορετικό τρόπο.

Δεν υπάρχουν επιστημονικά δεδομένα που να δείχνουν ότι η άσκηση επιδεινώνει τα συμπτώματα της περιόδου. Αντίθετα, ορισμένες μορφές άσκησης, όπως η γιόγκα, η ήπια αερόβια άσκηση και το περπάτημα, μπορούν να συμβάλουν στην ανακούφισή τους. Εφόσον ένα κορίτσι νιώθει καλά, μπορεί να συνεχίσει να αθλείται και να συμμετέχει στις προπονήσεις του. Αν όμως δεν αισθάνεται καλά, μπορεί να επιλέξει μια πιο ήπια μορφή άσκησης, η οποία ενδέχεται να βοηθήσει και στην ανακούφιση των συμπτωμάτων. Σε κάθε περίπτωση, είναι σημαντικό να λαμβάνονται υπόψη οι ανάγκες και τα όρια του σώματος, καθώς κάθε κορίτσι μπορεί να βιώνει την περίοδο με διαφορετικό τρόπο.

Η εμμηναρχή αποτελεί σημαντικό ορόσημο της εφηβείας και μπορεί να συνοδεύεται από ποικιλία συναισθημάτων, τόσο για τα παιδιά όσο και για τους γονείς. Αν και δεν μπορεί να προβλεφθεί με απόλυτη ακρίβεια, υπάρχουν ορισμένες σωματικές ενδείξεις που υποδηλώνουν ότι πλησιάζει. Ενδεικτικά, μπορεί να παρατηρηθούν αλλαγές όπως η ανάπτυξη του στήθους, η εμφάνιση τριχοφυΐας στο εφηβαίο και στις μασχάλες, καθώς και η παρουσία φυσιολογικών, λευκού χρώματος κολπικών εκκρίσεων. Τα σημάδια αυτά, σε συνδυασμό με τον γενικότερο ρυθμό σωματικής ανάπτυξης και τις συναισθηματικές αλλαγές που εμφανίζονται κατά την εφηβεία, αποτελούν ενδείξεις ότι το σώμα προετοιμάζεται για την πρώτη περίοδο. Είναι σημαντικό, ωστόσο, να θυμόμαστε ότι ο χρόνος που χρειάζεται κάθε σώμα για να προετοιμαστεί για την εμμηναρχή διαφέρει από κορίτσι σε κορίτσι.

Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (π.χ. TikTok, Instagram) συχνά παρουσιάζουν την περίοδο με υπερβολικό ή χιουμοριστικό τρόπο, κάτι που μπορεί να δημιουργήσει σύγχυση στην κόρη σας. Είναι σημαντικό να συζητάτε μαζί της για όσα ακούει ή βλέπει στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Ενδεικτικά, μπορείτε να τη ρωτήσετε εάν είδε κάτι για την περίοδο που την μπέρδεψε ή την ανησύχησε, καθώς και εάν άκουσε κάτι που δεν το καταλαβαίνει.

Επιπλέον, είναι καλό να ελέγχετε την πηγή των πληροφοριών, αν προέρχονται δηλαδή από κάποιον επιστημονικό φορέα ή οργανισμό που δραστηριοποιείται στον τομέα της υγείας και να αναζητάτε μαζί της πληροφορίες από αξιόπιστες πηγές. Εφόσον χρειαστεί, μπορείτε να ζητήσετε την συμβουλή ενός επαγγελματία υγείας, όπως παιδίατρο εφηβικής ιατρικής ή γυναικολόγο, για πιο έγκυρη καθοδήγηση.

Η ενημέρωση πριν την έναρξη της περιόδου είναι πολύ σημαντικό μέρος της προετοιμασίας, ώστε να γνωρίζει η κόρη σας τι να περιμένει. Μπορείτε να επιλέξτε τρόπους ενημέρωσης που ταιριάζουν καλύτερα στο παιδί σας, όπως να εξηγήσετε με απλό και κατανοητό τρόπο τι θα συμβεί και να ενθαρρύνετε την ανοιχτή επικοινωνία για την περίοδο (π.χ. να νιώθει άνετα να σας ενημερώσει όταν ξεκινήσει η περίοδος). Επιπλέον, είναι καλό να εξηγήσετε στην κόρη σας τη διαδικασία της φροντίδας του σώματος κατά τη διάρκεια της περιόδου, καθώς και να την υποστηρίξετε όπου και εάν η ίδια χρειαστεί βοήθεια. Ακόμη, βοηθάει να παρουσιάσετε ορισμένα από τα διαθέσιμα προϊόντα περιόδου, όπως σερβιέτες και εσώρουχα περιόδου. Κάθε παιδί έχει διαφορετικό βαθμό αυτονομίας, επομένως, συνιστάται να προσαρμόσετε την υποστήριξή σας ανάλογα με τις ανάγκες του.

Μπορείτε να καταγράφετε μαζί με την κόρη σας τις ημερομηνίες έναρξης και λήξης της περιόδου, καθώς και τη ροή της περιόδου ώστε να παρατηρείτε τυχόν αλλαγές ή δυσκολίες. Για το σκοπό αυτό μπορείτε να χρησιμοποιήσετε ημερολόγιο ή εφαρμογή καταγραφής του εμμηνορρυσιακού κύκλου στο κινητό σας ή το κινητό της κόρης σας. Επιπλέον είναι σημαντικό να συζητήσετε με την κόρη σας βασικές πρακτικές υγιεινής, όπως ήπια και άοσμα προϊόντα καθαρισμού για αποφυγή ερεθισμών και να διασφαλίσετε ότι έχει πρόσβαση στα κατάλληλα για εκείνη προϊόντα περιόδου.

Επιλέξτε τρόπους ενημέρωσης που ταιριάζουν καλύτερα στο παιδί σας όπως, ενδεικτικά, βιβλία, εικόνες, βίντεο, καθώς και κοινωνικές ιστορίες. Χρησιμοποιήστε ρεαλιστικές εικόνες ή φωτογραφίες, ώστε το παιδί να έχει σαφείς προσδοκίες. Αφηρημένες εικόνες μπορεί να προκαλέσουν σύγχυση. Εκπαιδευτικά βίντεο, κοινωνικές ιστορίες, εκπαιδευτικές δραστηριότητες και ενημερωτικό υλικό βρίσκονται διαθέσιμα στην παρούσα πλατφόρμα (βλ. εκπαιδευτικό πακέτο για παιδιά με αναπηρία και για γονείς).

Η περίοδος διαρκεί περίπου 3 με 7 ημέρες. Ωστόσο είναι σημαντικό να γνωρίζετε ότι κατά τα δύο πρώτα χρόνια από την εμμηναρχή, δηλαδή την εμφάνιση της πρώτης περιόδου, η περίοδος μπορεί να είναι ακανόνιστη και να διαρκέσει είτε λιγότερο είτε κάποιες ημέρες παραπάνω. Με την πάροδο του χρόνου, η περίοδος γίνεται πιο σταθερή και τα συμπτώματα γίνονται πιο ήπια. Αυτό που βοηθάει είναι η χρήση ημερολογίου περιόδου ώστε να παρατηρείτε με την κόρη σας τον εμμηνορρυσιακό της κύκλο, τη συχνότητα και τη διάρκεια της περιόδου της κάθε φορά.

Κύλιση στην κορυφή